އެލްނީނޯގެ އަސަރު ފެށިއްޖެ: މޫސުމަށް އަންނަ ބަދަލުތަކަށް ސަމާލުވުމަށް މެޓް އޮފީހުން އިލްތިމާސްކޮށްފި

ފެސިފިކް ކަނޑުގެ ސަރަހައްދުގައި 'އެލްނީނޯ' ކޮންޑިޝަންސް އުފެދިފައިވާކަން މޯލްޑިވްސް މީޓިއޮރޮލޮޖިކަލް ސާވިސް (އެމްއެމްއެސް) އިން އިޢުލާނުކޮށްފިއެވެ. ދުނިޔޭގެ މޫސުމަށް ބޮޑެތި ބަދަލުތަކެއް ގެނުވާ މި ފެނޯމިނާގެ ސަބަބުން ރާއްޖޭގެ ވާރޭވެހޭ މިންވަރަށް ބަދަލުތަކެއް އަތުވެދާނެތީ، އާންމުން ސަމާލުވުމަށް މެޓް އޮފީހުން ވަނީ އިލްތިމާސްކޮށްފައެވެ.

މެޓް އޮފީހުން ނެރުނު މަޢުލޫމާތު ކަރުދާހެއްގައި ބަޔާންކޮށްފައިވާ ގޮތުގައި، ފެސިފިކް ކަނޑުގެ މެދުތެރެއާއި އިރުމަތީ ސަރަހައްދުގެ ކަނޑުގެ ލޮނުގަނޑުގެ ހޫނުމިން މިހާރު ހުރީ އާންމު މިންގަނޑަށްވުރެ މަތީގައެވެ. މިއީ އެލްނީނޯ އުފެދިފައިވާކަން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ހެއްކެކެވެ. އާންމުގޮތެއްގައި ކޮންމެ 2 އަހަރާއި 7 އަހަރާ ދެމެދު އުފެދޭ މި ހާލަތު 9 މަހާއި 12 މަހާ ދެމެދުގެ މުއްދަތަކަށް ދެމިގެންދެއެވެ.

މިކަމާ ގުޅޭގޮތުން މޫސުމާ ބެހޭ މާހިރުން ފާހަގަކުރެއްވި ގޮތުގައި، އެލްނީނޯގެ ސަބަބުން ދުނިޔޭގެ ވައިގެ ދައުރުވުމަށް ބަދަލު އައިސް، ވާރޭވެހުމާއި، ހޫނުމިނާއި، ކަނޑުގެ ދިރުންތަކާއި، ދަނޑުވެރިކަމުގެ އިތުރުން މަސްވެރިކަމަށްވެސް އޭގެ އަސަރު ފޯރައެވެ. އަދި ދުނިޔޭގެ ބައެއް ހިސާބުތަކުގައި ފަސޭހައިން އަލިފާން ރޯވުމުގެ ހާދިސާތައް ހިނގުމަށްވެސް މިއީ މެދުވެރިވާ ސަބަބެކެވެ.

ރާއްޖެއަށް ކުރާނެ އަސަރު

މެޓް އޮފީހުން ހާމަކުރި ގޮތުގައި، 1957 އިން 2024 އަށް އެއްކޮށްފައިވާ މޫސުމީ ތަފާސްހިސާބުތަކަށް ބަލާއިރު، އެލްނީނޯގެ ބާރުގަދަވާ ދުވަސްވަރު ރާއްޖެއަށް ވާރޭވެހޭ މިންވަރު އާންމު ހާލަތާ ތަފާތުވެއެވެ. ބައެއް މަސްމަހު އާންމުކޮށް ވާރޭވެހޭ މިންވަރަށްވުރެ އިތުރަށް ވާރޭވެހޭއިރު، އަނެއްބައި މަސްމަހު ވާރޭވެހޭ މިންވަރު ވަރަށް ބޮޑަށް މަދުވެއެވެ.

ނަމަވެސް، ކޮންމެ އެލްނީނޯ އަކީ ތަފާތު އެއްޗެއްކަމަށާއި، އޭގެ ބާރުމިނާއި ދެމިހުންނަ މުއްދަތަށް ބަލައި ރާއްޖޭގެ މޫސުމަށް ކުރާ އަސަރު ތަފާތުވާނެ ކަމަށް އެ އިދާރާއިން ފާހަގަކުރިއެވެ. މީގެ އިތުރުން ރާއްޖޭގެ މޫސުމަށް ނުފޫޒު ފޯރުވާ އެހެން ކަންތައްތައް ކަމަށްވާ 'އިންޑިއަން އޯޝަން ޑައިޕޯލް'  އަދި 'މެޑަން-ޖޫލިއަން އޮސިލޭޝަން'  އަށްވެސް ސަމާލުވާންޖެހޭ ކަމަށް މެޓް އޮފީހުން ބުނެއެވެ.

ދުނިޔޭގެ މޫސުމާ ބެހޭ ޖަމިއްޔާ އިން ލަފާކުރާ ގޮތުގައި، މިއަހަރުގެ ނިޔަލަށް އެލްނީނޯގެ ބާރުގަދަވެ، މެދު މިންވަރަކަށް ނުވަތަ ވަރުގަދަ އެލްނީނޯއަކަށް ބަދަލުވުމުގެ 80 އިންސައްތަ ފުރުސަތު އެބައޮތެވެ.

އެމްއެމްއެސް އިން މިހާރު ދަނީ އެލްނީނޯ އާއި އިންޑިއަން އޯޝަން ޑައިޕޯލްގެ ހާލަތު ވަރަށް ގާތުން ބަލަމުންނެވެ. އެހެންކަމުން، ކަނޑުދަތުރުފަތުރު ކުރާ ފަރާތްތަކާއި، ދަނޑުވެރިން އަދި ފަތުރުވެރިކަމުގެ ދާއިރާގައި މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަކުން މޫސުމާ ބެހޭ ރަސްމީ އިދާރާތަކުން ނެރޭ ބުލެޓިންތަކަށް ސަމާލުވުމަށް ކަމާބެހޭ ފަރާތްތަކުން އިލްތިމާސްކުރެއެވެ.